ความแตกต่างระหว่าง อากาศในถังออกซิเจน และ ถังอากาศ SCBA (Self-Contained Breathing Apparatus)ประเภทของก๊าซที่บรรจุ, ความเข้มข้นของออกซิเจน, และ การใช้งานเฉพาะทาง โดยสามารถเปรียบเทียบได้ดังนี้

1. ถังออกซิเจน (Oxygen Cylinder)
ชนิดของก๊าซ:
บรรจุ ออกซิเจนบริสุทธิ์ (เกือบ 100% หรืออย่างน้อย 99.5%)
การใช้งาน:
ใช้ในทางการแพทย์, การช่วยชีวิต, ดำน้ำลึก, หรือในงานอุตสาหกรรมบางประเภท เช่น การตัดโลหะด้วยออกซิเจน
ข้อควรระวัง:
ออกซิเจนบริสุทธิ์มีความไวไฟสูง ทำให้ต้องระวังเรื่องประกายไฟและการจัดเก็บที่ปลอดภัย

2. ถังอากาศ SCBA
ชนิดของก๊าซ:
บรรจุ อากาศอัด (compressed air) ซึ่งคือ อากาศธรรมชาติที่ผ่านการกรอง และอัดไว้ที่แรงดันสูง
องค์ประกอบของอากาศในถัง SCBA:
ประมาณ 21% ออกซิเจน
78% ไนโตรเจน
1% ก๊าซอื่นๆ (เช่น อาร์กอน, คาร์บอนไดออกไซด์)
ไม่มีสารพิษหรือสิ่งปนเปื้อน

การใช้งาน:
ใช้โดยนักดับเพลิง, หน่วยกู้ภัย, หรือในสถานที่ที่อากาศปนเปื้อนหรือไม่มีอากาศหายใจได้ เช่น ในอาคารไฟไหม้ หรือโรงงานเคมี

อันตรายจากการใช้ ถังออกซิเจน ผิดประเภท
❌ ใช้ในสถานการณ์ที่มีความร้อนหรือไฟ
ออกซิเจนบริสุทธิ์ช่วย เร่งการเผาไหม้

หากรั่วหรือรั่วซึมใกล้ไฟหรือประกายไฟ จะทำให้เกิด ไฟลุกไหม้อย่างรุนแรง หรือแม้กระทั่ง ระเบิด

❌ ใช้แทนถัง SCBA ในงานดับเพลิงหรือกู้ภัย
ออกซิเจน 100% ในสภาพแวดล้อมร้อนจัด เช่น ไฟไหม้ จะเพิ่มความเสี่ยงไฟลุก แม้เพียงประกายไฟเล็กๆ

ถังออกซิเจนมักไม่มีระบบป้องกันสารพิษเหมือน SCBA

❌ สูดดมโดยตรงโดยไม่มีคำแนะนำทางการแพทย์
การหายใจเอาออกซิเจน 100% เป็นเวลานาน อาจทำให้เกิดภาวะ พิษจากออกซิเจน (oxygen toxicity) โดยเฉพาะในแรงดันสูง เช่น ขณะดำน้ำลึก

อันตรายจากการใช้ ถังอากาศ SCBA ผิดประเภท
❌ ใช้ในงานการแพทย์หรือรักษาผู้ป่วย
อากาศในถัง SCBA มีแค่ 21% ออกซิเจน ซึ่งไม่เพียงพอในบางกรณี เช่น ผู้ป่วยที่มีภาวะขาดออกซิเจน ต้องใช้ ออกซิเจนบริสุทธิ์

❌ ใช้ใต้น้ำ (เช่น แทนถังดำน้ำ)
SCBA ออกแบบสำหรับใช้งานบนบก ไม่ใช่ระบบควบคุมแรงดันและหายใจใต้น้ำ

การนำไปใช้ใต้น้ำอาจทำให้ สำลัก, ขาดอากาศ, หรือเสียชีวิต

❌ บรรจุก๊าซอื่นเข้าไปแทน “อากาศบริสุทธิ์”
ถ้าเติมก๊าซอื่น เช่น ออกซิเจนบริสุทธิ์ หรือไนโตรเจนบริสุทธิ์เข้าไป อาจเกิด ปฏิกิริยาเคมีในถัง, ความดันเปลี่ยน หรือเสี่ยงต่อ การระเบิด