รอกกู้ภัยงานที่สูง (Rescue Winch) คืออะไร
อุปกรณ์ที่ใช้สำหรับ ยก–ลด หรือดึงผู้ประสบเหตุในสถานการณ์ฉุกเฉิน เช่น ผู้ตกจากที่สูง, ผู้หมดสติในที่อับอากาศ, หรือผู้ติดอยู่ในพื้นที่ที่เข้าถึงยาก
โดยรอกกู้ภัยจะติดตั้งร่วมกับอุปกรณ์อื่น เช่น
- Tripod / Davit Arm สำหรับการกู้ภัยในแนวดิ่ง
- Anchor point / Bracket สำหรับติดตั้งบนโครงสร้างหรือหลังคา
ส่วนประกอบหลักของรอกกู้ภัย
- ตัวรอก (Winch Body) – ทำหน้าที่หมุนดึงเชือกหรือสลิง
- สายเคเบิล (Cable / Rope) – มักใช้สลิงเหล็กหรือเชือกโรยตัวคุณภาพสูง
- ระบบเบรกอัตโนมัติ (Auto Brake System) – หยุดทันทีเมื่อปล่อยมือ
- ด้ามหมุน (Handle) – สำหรับหมุนยกหรือหย่อนผู้ประสบเหตุ
- จุดยึด (Mounting Bracket) – ใช้เชื่อมกับขาตั้ง Tripod หรือ Davit
ประเภทของรอกกู้ภัย
- Manual Rescue Winch >> ใช้แรงคนหมุน >> เหมาะกับงานทั่วไป เคลื่อนย้ายง่าย
- Power Drill Winch >> ใช้สว่านไฟฟ้าเป็นกำลังหมุน >>เหมาะกับการกู้ภัยที่ต้องยกไกลหรือต้องใช้แรงมาก
ตัวอย่างการใช้งาน
- กู้ผู้หมดสติในที่อับอากาศ (Confined Space Rescue)
→ ใช้ร่วมกับ Tripod + Rescue Winch + Full Body Harness
- ช่วยผู้ตกจากที่สูงติดอยู่บนโครงสร้าง
→ ใช้รอกดึงขึ้นหรือลดลงอย่างควบคุมได้
- ฝึกซ้อมกู้ภัยประจำปีของโรงงาน/ไซต์งาน
→ ใช้จำลองสถานการณ์ตกจากที่สูง
รอกกู้ภัยคุณภาพควรผ่านมาตรฐานสากล เช่น
- EN 1496 – มาตรฐานยุโรปสำหรับ Rescue Lifting Devices
- EN 360 / EN 341 – ระบบกันตกและควบคุมการหย่อนตัว
- ANSI Z359 – มาตรฐานอเมริกาด้าน Fall Protection
ข้อควรระวังในการใช้งาน
- ตรวจสอบสภาพอุปกรณ์ก่อนใช้งานทุกครั้ง
- ห้ามใช้รอกกู้ภัยแทนรอกยกของ
- ฝึกอบรมผู้ใช้งานให้เข้าใจวิธีหมุน ยก หย่อน และการเบรก
- ตรวจสอบการติดตั้งขาตั้ง Tripod หรือ Davit ให้มั่นคง
- เก็บรักษาในที่แห้ง ไม่โดนสนิมหรือความชื้น